Владетелот на Буркина Фасо: Слободата постои, но има граници

НАЈНОВИ ВЕСТИ

Малкумина шефови на држави имаат култ како младиот светски лидер и воен владетел на Буркина Фасо, претседателот Ибрахим Траоре. Дури и во САД, хипнотичката моќ на Доналд Трамп врз неговата база опаѓа, бидејќи некои од неговите најлојални поддржувачи го напуштаат.

Надвор од заедничката харизма, квазиизолационизмот и националистичкото брендирање, постои нешто подлабоко што е потребно за да се одржи непоколеблива лојалност и целосна контрола – саморегулирачки систем на тивка контрола што го задушува несогласувањето пред да започне, објавува Скај њуз.

Внимателно оркестрирано појавување во медиумите

Скај њуз беше поканет во главниот град на Буркина Фасо, Уагадугу, на ексклузивна тркалезна маса со капетанот Траоре, организирана целосно од неговиот оддел за комуникации, во услови на клима на репресија, страв и зголемени терористички напади.

Интервјуто беше емитувано на државната телевизија пред да му биде доставено снимката за нивна сопствена употреба.

Скај њуз е првиот западен медиум што го интервјуираше капетанот Траоре, заедно со италијанскиот државен радиодифузер Раи, на француски јазик.

Заедничкото барање на двете медиуми за опрема за преведувач или симултан превод беше одбиено, а тие беа предупредени дека дури и еден збор на англиски јазик ќе резултира со моментален прекин на емитувањето.

Тие беа внесени во светло осветлена и внимателно уредена конференциска сала откако им беа конфискувани телефоните, личните работи, па дури и пенкалата. Два чина високи генерали го гледаа емитувањето од соседната соба и гласно се спротивставија на прашањата од новинарите на Скај њуз, објави медиумот.

На прашањето што значи неговата револуција во пракса, дали станува збор за бунт против Западот или за внатрешна национална промена, тој одговори:

„Бунт против Западот? Не.“

„Како револуционер, јас правам разлика помеѓу луѓето и политиката. Многу луѓе во Европа и Западот ја поддржуваат нашата борба. Гледаме луѓе на вашите телевизии кои зборуваат и ја поддржуваат нашата борба за слобода и мислам дека тоа е во интерес на сите“, рече тој.

„Сакаме да се афирмираме“

Младиот претседател е прогласен за антиимперијалистички револуционер низ цела Африка и во афроамериканската дијаспора откако дојде на власт на 34-годишна возраст со воен удар во 2022 година.

Набргу по преземањето на власта, тој ги прекина врските со поранешниот колонизатор Франција – протерувајќи ги нејзините војници и дипломати – и го критикуваше ставот на Западот кон Африка, додека ги зајакна врските со Русија и Кина.

„Политиките на некои земји се во спротивност со нашата идеологија. Револуцијата ќе се бори против тоа затоа што сакаме да се наметнеме. Има такви кои не сакаат да се наметнеме, кои сакаат да нè држат во ропство и отуѓеност. Ние се бориме против тоа“, вели тој.

Тој се угледува на Томас Санкара, основачот на Буркина Фасо и легендарен револуционер кој беше убиен во 1987 година.

Додека Траоре зборуваше, една новинарка ги пребаруваше неговите очи за искрата што го карактеризираше Санкара – енергијата и храброста за промена.

И покрај неговата елоквенција, таа не ја виде таа искра, според статијата на Скај њуз.

Зголемување на контролата врз моќта
Капетанот ја консолидираше својата моќ, додека глобално го осудуваше империјализмот и спроведуваше реформи инспирирани од Санкара, вклучително и национализација на клучни сектори како што е рударството.

Сепак, додека тој се залага за суверенитет и независност од Западот, неговата влада имаше корист од заем од 300 милиони долари од ММФ и повеќе од 4,1 милијарди долари во заеми и грантови од Светската банка, а истовремено ги намалуваше граѓанските слободи, се додава во статијата.

Тој, исто така, воведе закон против хомосексуалноста, а новинарите и активистите кои го критикуваат режимот се испраќаат на фронтовските линии во војната против џихадистите поврзани со Исламската држава и Ал Каеда.

„Постои слобода на говор, но не можете да зборувате против револуцијата“, беше вообичаен одговор од граѓаните.

Кој одлучува што е против револуцијата? Каде се границите? Никој не сакаше да одговори на тие прашања, објавува Скај њуз.

„Слободата има свои граници“
Кога го прашаа дали има простор за лични слободи – слобода на љубов, изразување и опозиција – Траоре одговара:

„Постои слобода. Секој може да каже што сака и да го изрази своето мислење. Тоа го гледате на нашата телевизија.“

Но, тој додава:

„Слободата има свои граници. Ние сме земја во војна. Нема да дозволиме никој да ги деморализира нашите војници на фронтот. Нема да дозволиме локалните соработници на империјализмот да ја саботираат нашата борба.“

Исчезнувања и тероризам
Организациите за човекови права документираат стотици исчезнувања во Буркина Фасо од 2023 година. Дури и протераните активисти се плашат да проговорат, плашејќи се дека нивните семејства би можеле да бидат цел.

Безбедносните аналитичари велат дека губат извори на терен бидејќи мониторите за човекови права се следат и замолчуваат.

Извештајот на Хјуман рајтс воч ги обвинува армијата и сојузничките сили за вонсудски убиства и етничко насилство во кое загинаа најмалку 1.200 цивили помеѓу јануари 2023 и август 2025 година. Владата ги негира обвинувањата.

Траоре тврди дека терористите се турнати назад кон границите, но податоците покажуваат поинаку.

Буркина Фасо беше втора најопасна земја за тероризам во 2025 година, според Глобалниот индекс на тероризам.

Проценките покажуваат дека џихадистите имаат силно присуство во околу 60 проценти од земјата.

Податоците добиени од Скај њуз покажуваат 1.200 потврдени напади во кои минатата година загинаа повеќе од 4.500 луѓе, вклучувајќи ги и трите најсмртоносни напади во светот во 2025 година.