Поранешен министер за одбрана со голема популарност, чие разрешување минатиот месец предизвика протести, им се обрати на Украинците преку видео порака, во која го критикуваше коруптивното работење за време на војната, предупреди на системска криза во управувањето и порача дека земјата мора да најде начин да одржи избори и покрај продолжувањето на руската инвазија.
Михајло Федоров ги даде коментарите вечерта на 18 август, неколку часа откако пратениците соопштија дека претседателот Володимир Зеленски, кој неочекувано го разреши Федоров во средината на јули, побарал од парламентот да го потврди на функцијата вршителот на должност министер за одбрана, Евген Хмара. Гласањето се очекува да се одржи на 19 август.
Неговите изјави би можеле дополнително да го зголемат притисокот врз Зеленски, кој ужива значителна јавна поддршка, но се соочи со корупциски скандали и прашања околу мотивите за низа неодамнешни одлуки за именувања и разрешувања. Поддржувачите на Федоров протестираат уште од неговото разрешување.
Зеленски беше избран на петгодишен мандат во 2019 година, но воената состојба, која е во сила од почетокот на руската целосна инвазија во февруари 2022 година, оневозможи одржување избори.
„Демократијата не може да биде заложник на Русија. Ние се бориме токму затоа што сакаме да останеме слободна европска држава. Затоа, мора да најдеме законски, безбеден и реален механизам кој ќе ѝ овозможи на Украина да го обнови целосниот демократски процес дури и во услови на продолжена војна“, рече Федоров.
„Ова е тешко“, продолжи тој. „Мора да го обезбедиме правото на глас за војниците, за милионите Украинци кои се надвор од земјата и за луѓето во регионите долж фронтот. Мора да ја обезбедиме безбедноста на изборниот процес, независноста на институциите и довербата во резултатот“.
Корупцијата за време на војната не е само финансиски проблем, туку прашање на „способноста за опстанок и победа“, рече тој, додавајќи дека Украина се соочува со системска криза во управувањето.
Во она што изгледаше како критика кон Зеленски, Федоров рече дека Украинците отсекогаш ѝ давале голем капитал на доверба на својата влада, особено за време на војната, и дека тоа е „голема одговорност за секоја влада. Бидејќи капиталот на довербата не е право да се прави сè без да се дадат објаснувања. Тој е обврска да се биде уште поискрена со општеството“.
„Тука мора да постои едноставен принцип на нов општествен договор: граѓанинот му верува на државата – државата искрено му зборува на граѓанинот“, рече Федоров.
Зеленски го разреши Федоров по несогласување меѓу министерот за одбрана, опишуван како технолошки експерт кој на функцијата бил само шест месеци, и врховниот воен командант, генерал Олександр Сирски, кого претседателот исто така го разреши неколку дена подоцна, по повеќе од две години поминати на функцијата.
Пратениците во Врховната Рада, украинскиот парламент, на 18 август соопштија дека Зеленски ја доставил кандидатурата на Хмара, генерал-мајор кој од јануари ја извршува функцијата вршител на должноста директор на Службата за безбедност на Украина (СБУ).
Се очекува гласање за кандидатурата на Хмара, како и за повторното именување на Андриј Сибиха, кој е министер за надворешни работи од септември 2024 година. Ова е неопходен чекор откако Зеленски предизвика оставка на целиот кабинет кога ја разреши премиерката Јулија Свириденко на 12 јули. На нејзино место беше назначен Сергеј Корецки.
Промените во владата се случуваат во период кога Украина се бори да се одбрани од руската целосна инвазија, додека истовремено се соочува со сериозен недостиг на ракети за противвоздушна одбрана, делумно поради намалувањето на испораките на американските системи „Патриот“ од почетокот на војната меѓу САД, Израел и Иран во февруари.
Руски ракети истрелани во текот на ноќта оштетиле приватни куќи, кафуле, пошта, продавница и неколку возила во градот Печенехи во источниот регион Харков, при што загинале 10 лица, а осум биле повредени, соопшти Олех Сињехубов, шеф на регионалната воена администрација, на „Телеграм“.
Подоцна, на 18 август, Меѓународната агенција за атомска енергија (МААЕ) соопшти дека била информирана од директорот на руската нуклеарна централа Запорожје дека беспилотно летало погодило автобуска станица што ја користат вработени и подизведувачи на централата околу 6 часот наутро. Во нападот загинало едно лице, а 15 биле повредени, од кои тројца потешко.
„Не е пријавено никакво оштетување на нуклеарната безбедност или заштита“, соопшти МААЕ во објава на „Икс“.
Директорот на МААЕ, Рафаел Гроси, ги повика „воените команданти одговорни за овие дејствија, како и сите други кои ги напаѓаат нуклеарните централи и/или нивниот персонал, веднаш да престанат со овие неприфатливи дејствија, кои претставуваат сериозни ризици за нуклеарната безбедност и заштита за време на конфликтот“.
Русија ја обвини Украина за нападот со дрон. Од Киев немаше веднаш реакција.
Централата Запорожје е најголемата нуклеарна централа во Европа, со шест реактори. Руските сили ја презедоа контролата врз неа кратко по почетокот на целосната инвазија во февруари 2022 година. Украина и Русија меѓусебно се обвинуваат за гранатирање и други дејствија кои ја загрозуваат безбедноста на централата, која се наоѓа на спротивната страна на реката Днепар од територијата под контрола на Украина.
Украинските власти соопштија и дека руски дрон на 18 август погодил комбајн на друга локација во регионот Запорожје, при што загинал еден земјоделски работник, а друг бил повреден.